دلالت سیره معصوم بر حکم تربیتی؛ واکاوی انتقادی کتابِ « سیره تربیتی پیامبر و اهل بیت»

مقالات آماده انتشار

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسنده

گروه آموزش معارف اسلامی، دانشگاه فرهنگیان،صندوق پستی: 14665889تهران، ایران

10.48310/riet.2026.23694.1747

چکیده

استنباط احکام تربیتی از سیره معصومین(علیهم السلام)، نیازمند رعایت قواعد مربوط به دلالت فعل معصوم، حجیت ظهورات، حجیت خبر واحد و تعارض ادله می باشد. این قواعد در اصول فقه مورد بحث واقع شده است.
کتاب سیره تربیتی پیامبر و اهل بیت علیهم السلام، به عنوان منبع اصلی درسی با این عنوان در دانشگاه فرهنگیان نمونه ای بارز از استنباط احکام تربیتی از سیره معصوم است.نقد امثال این کتاب، جهتِ ارتقای دقت در استنباط از سیره، نه ‌تنها به غنای نظری فقه تربیتی می‌انجامد، بلکه مستقیماً بر کیفیت منابع آموزشی و الگوهای تربیتی ارائه‌شده به معلمان تأثیر می‌گذارد.
هدف پژوهش حاضر، واکاوی انتقادی شیوه استنباط اصول و روش تربیتی این کتاب می باشد؛ البته به دلیل محدودیت های کمّی قالب این پژوهش، کتاب مورد نظر، فقط از جهت «دلالت فعل معصوم بر حکم تربیتی» به عنوان بحثی زیربنایی مورد نقد واقع شده است.
داده‌ها از طریق مطالعه آخرین ویراست کتاب و تطبیق آن با مبانی و معیارهای علم اصول فقه و قواعد استنباط حکم تربیتی، مورد تحلیل نظری و عملکردی قرار گرفته است.
بررسی ها نشان می دهد که این کتاب با حذف سیره تربیتی عام، حذف قول معصوم در جایی که محتوایش حکم تربیتی است و اکتفا به شرط قصد تربیت، علاوه بر این که نظام منسجم علمی درباره دلالت سیره بر حکم تربیتی ارائه نمی کند، موضوع استنباط حکم تربیتی را محدود نموده است. همچنین وجود شکاف میان نظر و عمل در کتاب، علاوه بر ایجاد ابهام در ذهن دانشجویان، نظام علمی ثابتی را به دست نمی دهد.

کلیدواژه‌ها

پژوهش در آموزش معارف و تربیت اسلامی

مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده
انتشار آنلاین از تاریخ 05 شهریور 1405

فایل ها

هم رسانی

ارجاع به این مقاله

آمار