تاثیر اجرای الگوی دریافت مفاهیم با تاکید بر روش ساختن گرایی در درس هدیه‌های آسمان بر ارتقای کیفیت یادگیری: یک مطالعه نیمه تجربی

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

استادیار گروه آموزشی علوم تربیتی، دانشگاه فرهنگیان، صندوق پستی 889-14665. تهران. ایران

10.48310/riet.2026.23121.1717

چکیده

آموزش مفاهیم دینی و اعتقادی در دوره ابتدایی، زیربنای شکل‌گیری جهان‌بینی و نظام ارزش‌های اخلاقی دانش‌آموزان را فراهم می‌کند. درس هدیه‌های آسمان در نظام آموزشی با هدف آشنایی کودکان با مبانی دینی تدوین شده است. هدف این مطالعه، بررسی اثربخشی اجرای الگوی دریافت مفاهیم با تأکید بر روش ساختن گرایی در این درس بر میزان یادگیری دانش آموزان دختر پایه ششم ابتدایی بود. پژوهش حاضر از نوع نیمه آزمایشی و با طرح پیش‌آزمون، پس‌آزمون و پیگیری با گروه کنترل انجام شد. جامعه آماری پژوهش را کلیه دانش‌آموزان دختر پایه ششم ابتدایی شهرستان‌ بویراحمد به تعداد 3059 نفر در سال تحصیلی 05-1404 تشکیل ‌دادند. نمونه پژوهش شامل 42 نفر از دانش‌آموزان داوطلب آزاد بود که به صورت دو گروه 21 نفری آزمایش و کنترل انتخاب شدند. در مرحله مداخله، هفت درس کتاب بر مبنای الگوی دریافت مفهوم و با روش ساختن گرایی آموزش داده شد. این مداخله در قالب هشت جلسه 50 دقیقه‌ای و به صورت هفتگی برگزار شد. در مجموع، یافته ‌های توصیفی و استنباطی پژوهش نشان می‌دهد که اجرای الگوی دریافت مفاهیم با تأکید بر روش ساختن‌گرایی، اثربخشی چشمگیر و معناداری بر ارتقای یادگیری دانش‌آموزان در درس هدیه‌های آسمان دارد. نتایج حاکی از آن است که برای احیای واقعی آموزش دینی، لازم است از الگوهای سنتی مبتنی بر انتقال یک‌طرفه اطلاعات فاصله گرفته شود و به سوی رویکردهای شناختی و فعال حرکت کرد. در نتیجه تلفیق الگوی دریافت مفاهیم با روش ساختن‌گرایی، برتری محسوسی نسبت به روش‌های سنتی در آموزش ابتدایی دارد.

کلیدواژه‌ها