Designing an Integrated Curriculum for Hadiyehaye Aseman (Gifts of Heaven) in Multigrade Classrooms

Document Type : Original Article

Authors

1 Department of Culture and Education, Faculty of Islamic Studies and Culture & Communication, Imam Sadiq University, Tehran, Iran

2 Department of Educational Sciences, Imam Khomeini Educational and Research Institute; Member of the Association for Islamic Education, Qom, Iran

10.48310/riet.2026.21560.1588

Abstract

Multigrade classrooms, in contrast to single-grade classrooms, are a form of educational organization in which students from different grade levels are taught together in the
same classroom. Despite the advantages of this form of classroom organization and its quantitative growth in various countries, multigrade teaching poses numerous challenges for teachers, including the simultaneous delivery of multiple curricula within the instructional hours allocated to single-grade classrooms. This creates two major challenges: curriculum volume and instructional time. One of the most important approaches to addressing both challenges is to develop an integrated curriculum for each subject area that distributes instructional content throughout the academic year in accordance with available instructional time and learners’ characteristics. The present study aimed to design an integrated curriculum for the Gifts of Heaven (Hadiyehaye Aseman) course in multigrade classrooms. A qualitative descriptive-analytical approach was employed, based on a content analysis of the religious education curriculum at the primary-school level and the Gifts of Heaven textbooks for Grades 2 through 6 used in schools. Given the relative stability and diversity of teaching and assessment methods in this subject area, the study focused on
the objectives and content components of the integrated curriculum. By developing an integrated model of instructional objectives and content for the Gifts of Heaven course and extending it to the development of an integrated lesson plan, the study provides multigrade teachers with a clear instructional pathway and creates the conditions for more effective teaching of the course, with the ultimate aim of deepening learners’ faith and strengthening their practical commitment to religious values

Keywords

References

آقازاده، محرم؛ فضلی، رخساره (1389). راهنمای آموزش در کلاس‌های درس چندپایه. تهران: نشر آییژ، چاپ هشتم.
آمار، فریال و همکاران (1397). راهنمای تدریس هدیه‌های آسمان ششم ابتدایی. تهران: سازمان پژوهش و برنامه‌ریزی آموزشی.
ابراهیمیان، الهه (1400). تدریس چگونه تلفیقی می‌شود؟». رشد فناوری آموزشی، 37(1)، ص48-46.
آقازاده، محرم (1376). طرح تحقیقی بررسی مشکلات آموزشی کلاس‌های چندپایه مقطع ابتدایی در استان اصفهان. اصفهان: پژوهشکده آموزش‌وپرورش.
باقری نوع‌پرست، خسرو (1393). نگاهی دوباره به تربیت اسلامی. تهران: نشر مدرسه.
بدخشان طرقی، عصمت و همکاران (1402). فراترکیب عوامل کیفیت بخش آموزش در کلاس‌های چندپایه دوره ابتدایی. تعلیم و تربیت، شماره 154.
بدری، رحمان و همکاران (1400). تجارب زیسته معلمان از آسیب‌ها و چالش‌های برنامۀ درسی کلاس‌های چندپایۀ دورۀ ابتدایی (مطالعه‌های پدیدارشناسی). تدریس‌پژوهی، 9(1).
حاجی اسحاق، سهیلا؛ حشمتی، فرخ‌لقا؛ مساعدمقدم، تقی (1383). فرایند یاددهی- یادگیری در کلاس‌های چندپایه. تهران: موسسه کورش چاپ.
خبرگزاری ایرنا (1399). آمار اداره کل دفتر توسعه عدالت آموزشی و آموزش عشایر وزارت آموزش و پرورش. قابل دسترس در:                                                                             https://irna.ir/xjCTfs
خمیس‌آبادی، مرجان؛ صالحی، کیوان؛ ابطحی، معصومه سادات؛ جوادی‌پور، محمد (۱۴۰۳). تبیین ابعاد اجرای برنامه درسی دوره ابتدایی در کلاس‌های چندپایه: یک پژوهش روش‌های آمیخته اکتشافی. تحقیقات مدیریت آموزشی، 16(62)، ص۱۵۳-۱۷۴.
شریعتمداری، علی (1375). برنامه‌ریزی درسی. تهران: امیرکبیر.
شورای عالی آموزش و پرورش (1390). سند تحول بنیادین آموزش و پرورش. تهران: دبیرخانه شورای عالی آموزش و پرورش.
شورای عالی آموزش و پرورش (1391). برنامه درسی ملی جمهوری اسلامی ایران. تهران: دبیرخانه شورای عالی آموزش و پرورش.
شورای عالی آموزش و پرورش (1393). آیین‌نامه کلاس‌های چندپایه، مصوبه 895. تهران: دبیرخانه شورای عالی آموزش و پرورش.
شورای عالی آموزش و پرورش (1390). مبانی نظری تحول بنیادین آموزش و پرورش. تهران: دبیرخانه شورای عالی آموزش و پرورش.
طباطبایی‌نژاد، سید سجاد؛ نوذری، محمود (1403). آموزش دینی: روش تدریس هدیه‌های آسمان. قم: نشر مشترک دانشگاه فرهنگیان و پژوهشگاه حوزه و دانشگاه.
طباطبائی‌نژاد، سید سجاد؛ فلاح، حسن (1400). راهنمای معلم در ارزشیابی توصیفی درس هدیه‌های آسمان. تهران: دفتر تألیف کتاب‌های درسی ابتدایی و متوسطه نظری.
علی‌پور، خاتون و همکاران (1402). روایت‌پژوهی چالش‌ها و راهکارهای آموزش در چندپایه ابتدایی. پژوهش‎های آموزش و یادگیری، شماره 37.
فرهوش، معصومه و همکاران (1400الف). راهنمای عمل معلم در کلاس‌های چندپایه. تهران: سازمان پژوهش و برنامه‌ریزی آموزشی وزارت آموزش و پرورش.
فرهوش، معصومه؛ ابراهیمی، سارا؛ قلتاش، عباس (1400ب). طراحی و اعتباریابی الگوی بسته آموزشی خودآموز کلاس‌های چندپایه در دوره دوم ابتدایی. نظریه و عمل در برنامه درسی، شماره18.
مرتضوی‌زاده، سید حشمت‌الله (1394). راهنمای تدریس در کلاس‌های چندپایه. تهران: انتشارات عابد، چاپ پنجم.
مرتضوی‌زاده، سید حشمت‌الله؛ حسنی، محمد (1400). تحلیل تجارب معلمان در مورد عوامل تأثیرگذار در کیفیت مدیریت زمان یاددهی- یادگیری در کلاس‌های چندپایه. مطالعات برنامه درسی ایران، شماره 62.
مصباح یزدی، محمدتقی (1390). فلسفه تعلیم و تربیت اسلامی. تهران: نشر مدرسه.
ملکی، حسن (1401). هویت دینی برنامه درسی. تهران: انتشارات مدرسه.
مهر محمدی، محمود (1378). تلفیق برنامه درسی، تاریخچه، ضروریات، معیارها و اشکال. تعلیم و تربیت، شماره 2، صص15-47.
مهرمحمدی، محمود (1388). مبانی نظری و اصول طراحی برنامه درسی. تهران: سمت.
مهرمحمدی، محمود (۱۳۹۲). برنامه درسی: نظرگاه‌ها، رویکردها و چشم‌اندازها. تهران: نشر سمت، ویراست سوم.
وفایی‌فر، گلاویژ و همکاران (1401). طراحی و اعتباریابی الگوی ارزشیابی پیشرفت تحصیلی در کلاس‌های چندپایه دوره ابتدایی. جامعه‌شناسی آموزش و پرورش، 8(2).
یداللهی ده‌چشمه، آرش و همکاران (1398). شناسایی عوامل مؤثر بر کیفیت عملکرد معلمان کلاس‌های چندپایه. پژوهش‌های آموزش و یادگیری، شماره 30.
Chaiklin, S. (2003). The zone of proximal development in Vygotsky’s analysis of learning and instruction. In A. Kozulin, B. Gindis, V. S. Ageyev, & S. M. Miller (Eds.), Vygotsky’s educational theory in cultural context (pp. 39–64). Cambridge University Press.
Eisner, E. W. (1984). Alternative approaches to curriculum development in art education. Studies in Art Education, 25(4), p. 219–226.
Estep, J.R. (2002). Spiritual formation As Social: Toward A Vygotskyan Development Al Prespepective. Religious Education, Vol. 97, No. I.
Goldman, R. G. (1964). Religious Thinking from Childhood to Adolescence. London: Routledge and Kegan Paul.
Hunter, M. (1982). Mastery teaching. Thousand Oaks, CA: Corwin Press.
Little, A.W. (2006). Education for All and Multigrade Teaching: Challenges and Opportunities. Springer.
Miller, B. A. (1991). A review of the qualitative research on multigrade classrooms. Appalachia Educational Laboratory.
Unesco. (2015). Practical tips for teaching multigrade chasses. United Nations Educational, Scientific and Cultural Organization, place de Fontenoy, Paris, France.
Veenman, S. (1995). Cognitive and noncognitive effects of multigrade and multi-age classes: A best-evidence synthesis. Review of Educational Research, 65(4), p. 319-381.
Vygotsky, L. S. (1978). Mind in society: The development of higher psychological processes (M. Cole, V. John-Steiner, S. Scribner, & E. Souberman, Eds. & Trans.). Harvard University Press. (Original work published 1930–1934).

Files

Share

How to cite

Statistics